Sağlıq

Elm adamları, gənclərin yuxu keyfiyyətinin beyin inkişafı üzərində əhəmiyyətli təsir göstərdiyini müəyyən ediblər. İngiltərə və Çindən olan araşdırmaçılar, 9-14 yaş arasındakı 3 222 gəncin yuxu vərdişlərini araşdırıb. Sfera.az xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələrinə görə, yuxu müddəti arasında böyük fərqlər olmasa da, ən yaxşı yatan gənclər, testlərdə oxuma, problem həlli və fokuslanma kimi sahələrdə daha yüksək nəticə göstəriblər. Gənclər üç qrupa ayrılıb: ən pis yuxu vərdişlərinə sahib

Kondisionerin qabağında oturub “ay allah” demək yay aylarında hamımızın adi bir vərdişdir, lakin günün sonunda özünüzü zəif hiss edirsinizsə, baş ağrısı və ya boğazınız yanırsa, tək deyilsiniz. Bəziləri kondisionerin birbaşa üzünə dəyməsindən narahat olduqlarını desələr də, bəziləri otaqdan çıxarkən sanki üzərlərinə bir yük düşmüş kimi hiss edirlər. Avtomatik olaraq insanın ağlına “Xəstələnirəm?" sualı gəlir. Maraqlısı odur ki, bu hisslərin bəziləri tamamilə real fizioloji təsirlərdir. Sfera.az

Gün ərzində qazanılan stresslər gecə vaxtı yuxuların "məzmun"una təsir edir. İnsanlar stressə müxtəlif yollarla reaksiya versələr də, beyinin reaksiyası əsasən yuxuda olduqda özünü göstərir. Sfera.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, bunu Amerikalı yuxu tədqiqatçısı və nevroloq Uilyam Kristofer Vinter öz rəyində bildirib. O qeyd edib ki, bir çox insan son zamanlar canlı, rəngli və qorxulu yuxularla qarşılaşır. Həkimin rəyinə əsasən, yuxular xüsusilə də kabuslar psixoloji travmaların

Türkiyənin tanınmış müğənnisi və rejissoru Mahsun Kırmızıgül son aylarda yaşadığı ardıcıl itkilərlə sarsılıb. Sfera.az Türkiyə mediyasına istinadən xəbər verir ki, sevdiklərinin bir-birinin ardınca dünyasını dəyişməsi sənətçiyə ağır zərbə olub. Kırmızıgül, ürək döyüntülərindəki narahatlıq səbəbilə İstanbul Bakırköy Dr. Sadi Konuk Təhsil və Araşdırma Xəstəxanasına yerləşdirilib. 2024-cü ilin 6 dekabrında anası Faike Bezenciri itirən Kırmızıgül, daha sonra ögey anası Zühre Bazencirin vəfatı ilə

Türkiyədə planlı qeysəriyyə əməliyyatlarının qadağan olunması son günlərdə geniş ictimai müzakirələrə səbəb olub. Bu qərar cərrahi yollar həyata keçirilən doğuşların yalnız tibbi zərurət hallarında həyata keçirilməsini nəzərdə tutur. Bəs Azərbaycanda da belə bir məhdudiyyətin tətbiqinə ehtiyac varmı? Qeyd edək ki, qeysəriyyə əməliyyatı, yəni süni abdominal doğuş tibbi göstəriş olduqda ana və uşağın həyatını xilas edən mühüm üsuldur. Lakin son illərdə bu əməliyyata şəxsi istəyə əsaslanaraq

Psixi narahatlığa təsir edən kifayət qədər çox amillər var. Və başa düşmək lazımdır ki, emosional vəziyyət bədənin biokimyası ilə sıx bağlıdır. Buna görə də bu amillərdən biri orqanizmdə müəyyən vitamin və mineralların çatışmazlığı ola bilər. Sfera.az Medicina.az-a istinadən xəbər verir ki, psixiatr Yekaterina Safranoviç bu barədə danışıb. “Vitamin çatışmazlığı sinir sisteminin fəaliyyətini poza bilər, narahatlığı artıra, panik atak və hətta depressiyaya səbəb ola bilər. Xüsusilə də onlardan

COVID-19 pandemiyasından sonra dünya yenidən yoluxucu xəstəliklərlə mübarizə aparmaqda çətinlik çəkir. "Microsoft"un qurucusu Bill Qeytsin illər əvvəl etdiyi xəbərdarlıqlar bir-bir reallaşmağa başlayır. Sfera.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, Bill Qeyts 2015-ci ildə etdiyi insanlığı təhdid edən ən böyük təhlükənin müharibələr deyil, sürətlə yayılan bir virus olacağını bildirmişdi. O vaxt geniş diqqət çəkməyən bu xəbərdarlıq, COVID-19 pandemiyası ilə gerçəyə çevrildi. Pandemiya zamanı

Cənubi Koreyanın KAIST Universitetində aparılan yeni araşdırma görmə itkisinə səbəb olan tor qişa (retina) zədələnmələrinə qarşı ümidverici nəticələr ortaya qoyub. Sfera.az xəbər verir ki, alimlərin hazırladığı yeni dərman retinal hüceyrələrin bərpasını təmin edərək, görmə qabiliyyətini daimi olaraq bərpa edən ilk müalicə kimi qeydə alınıb. Araşdırma professor Jin Voo Kimin rəhbərlik etdiyi elmi qrup tərəfindən aparılıb. Komanda, optik sinirlərin bərpasını təmin edən bu terapiyada görmənin

Soya, günəbaxan və qarğıdalı yağında olan linol turşusunun qəbulu ilə aqressiv süd vəzi xərçəngi növü arasında potensial əlaqə aşkar edilib. Sfera.az -ın məlumatına görə, bu barədə onkoloq professor Castin Stebbinq xəbərdarlıq edib. Bu barədə onun rəhbərliyi altında aparılan tədqiqatlardan sonra aydın olub. Eksperimentlər zamanı bu xəstəliyi olan siçanlar linol turşusu ilə zəngin məhsullarla qidalandırılıb və onların şişlərinin böyüməsi adi qida alan nəzarət qrupu gəmiriciləri ilə müqayisə

Kərə yağı qidalanmada əvəzolunmaz məhsullardan biridir. Lakin bəzi məhsullarla birlikdə istifadə edildikdə, faydasını itirə və hətta sağlamlığa zərər verə bilər. Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə "Obet" nəşri yazır. Kərə yağı haqqında nəyi bilməliyik? Kərə yağı doymuş yağlar və yağda həll olan vitaminlərlə zəngindir və düzgün istifadə edildikdə faydalıdır. Lakin hər kulinariya birləşməsi sağlam deyil. Yanlış kombinlər həm həzmi çətinləşdirə, həm də faydalı maddələrin sorulmasını poza bilər.

Əgər siz nə vaxtsa qastrit, reflü və ya mədə yanmasından əziyyət çəkmisinizsə, mədə turşusunun nə qədər güclü olduğunu bilirsiniz. Amma əsl təəccüblü olan odur ki, bu turşu təkcə yediyimiz qidaları deyil, hətta metal səthləri belə əridəcək qədər güclüdür. Əslində, mədədə bu turşu ilə davamlı döyüşdə olan bir qoruyucu sistem var. Sfera.az bu barədə maraqlı məlumatıarı təqdim edir. Mədəmizi belə güclü turşudan nə qoruya bilər? Bəs niyə bu turşu öz mədəmizi deşmir? Cavab sadədir: selik. Bəli, bir

Hollandiyada 85 sperma donorunun hər birinin 25 və daha çox uşağın atası olması faktı ölkədə böyük rezonansa səbəb olub. Milli Ginekologiya və Mamaçalıq Təşkilatı (NVOG) tərəfindən təqdim olunan yeni məlumatlara əsasən, klinikaların onillərdir mövcud olan tənzimləmələri pozduğu məlum olub. Sfera.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, NVOG-un apardığı araşdırmaya görə, bəzi klinikalar donor spermasını 25 dəfədən çox istifadə edib, bu proses zamanı nə donorların icazəsi alınıb, nə də lazımi

Çoxlarının zərərsiz şəhər quşları hesab etdiyi göyərçinlər əslində insan sağlamlığı üçün ciddi təhlükə yarada bilər. İnfeksiya yaydıqları üçün onlara bəzən "uçan siçovullar" da deyirlər. Bu barədə kp.ru saytına müsahibəsində rusiyalı tibb elmləri namizədi, Seçenov Universitetinin dosenti, pulmonoloq Vladimir Beketov məlumat verib. Ekspertin sözlərinə görə, bu quşlar salmonellyoz, kampilobakterioz və listerioz kimi bir sıra təhlükəli xəstəliklərin daşıyıcısı ola bilərlər. Bu infeksiyalar oxşar

Sərhəd Şəxsiyyət Pozuntusunun (Boderline) təxminən 9 əlaməti olduğuna dair yanlış bir fikir olsa da, tibb elmi bu simptomların faktiki sayının 5 olduğunu deyie. İnsanlara baxaraq bu xəstəliyi təxmin edə bilsək də, belə ciddi bir xəstəliyi dərindən araşdırmaq və öyrənmək yanlış qavrayışların aradan qaldırılmasına kömək edəcək. Sfera.az bu yazıda sizlər üçün Borderline Şəxsiyyət Pozuntusunun əlamətlərini izah edir. Gəlin birgə baxaq. Bu simptomlar əslində həyatımızın hər yerində mövcuddur. Tərk

Uşaqların təbiətdə daha çox vaxt keçirməsi onların həm fiziki, həm də psixoloji sağlamlığına müsbət təsir edir. Aparılan araşdırmalar göstərir ki, uşaqların torpaqla oynamağı, palçığa bulaşması və açıq havada sərbəst hərəkət etməsi immun sisteminin güclənməsinə kömək edir. Sfera.az xəbər verir ki, araşdırmalara əsasən, təbiətdə lazım olan qədər vaxt keçirən uşaqların immun sistemi təbii yollarla inkişaf edir. Məlum olub ki, hədsiz təmiz şəraitdə böyüyən uşaqların orqanizmi xarici təsirlərə

Son zamanlar təbii və sağlam həyat tərzinə maraq artdıqca, qədim reseptlər yenidən gündəmə gəlir. Sfera.az xəbər verir ki, xalq təbabətinə əsaslanan və “ölümsüzlük iksiri” adlandırılan bir qarışım sosial şəbəkələrdə geniş maraq doğurub. Ev şəraitində hazırlanan bu iksir yalnız bir neçə təbii inqredientdən ibarətdir – əsasən zəncəfil, sarımsaq, limon, bal və alma sirkəsi kimi məhsulların qarışığından əldə olunur. Güclü antioksidant və iltihab əleyhinə təsiri ilə tanınan bu içki immun sistemini

Elmi araşdırmalara görə, hazır yeməklərin istehlakı insan orqanizmində bioloji qocalma prosesini sürətləndirir. Alimlər, qeyri-sağlam qidalanma vərdişlərinin hüceyrə səviyyəsində yaşlanma tempini artırdığını bildirirlər. Sfera.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, aparılan araşdırma nəticəsində məlum olub ki, meyvə-tərəvəz qəbulu az, lakin qırmızı ət, hazır yeməklər və şəkərli içkilər kimi məhsulları çox istifadə edən şəxslərdə bioloji yaş daha sürətlə artır. Bioloji yaş insan

Estetik əməliyyatlar, xüsusilə də burun əməliyyatları (rinoplastika) son illərdə Azərbaycanda geniş yayılmış tibbi prosedurlardan birinə çevrilib. Pasiyentlər çox zaman estetik görünüşlərini yaxşılaşdırmaq və ya tənəffüs problemlərindən azad olmaq üçün bu cür əməliyyatlara üz tuturlar. Lakin bəzən əməliyyatından bir neçə il keçmiş şəxslərdə yenidən nəfəs darlığı, burun içində deformasiya və ya hələ də mövcud olan çəpər əyrilikləri kimi problemlər meydana çıxır. Bəs illər əvvəl əməliyyat olunmuş

Çiyələk yay aylarının ən məşhur və təravətləndirici meyvələrindən biri olmaqla yanaşı, həm də sağlamlıq üçün sayısız faydaları var. Son dövrlərdə aparılan tədqiqatlar göstərir ki, çiyələkdəki fitokimyəvi maddələr xərçəng hüceyrələrinin yaranmasının qarşısını almaqla yanaşı, mövcud xərçəng hüceyrələrinin yayılmasının qarşısını da alır. Bundan əlavə, çiyələyin tərkibində yüksək miqdarda antioksidantlar da mövcuddur. Bu maddələr sərbəst radikalların yaratdığı ziyanlı təsirləri neytrallaşdıraraq,

Son dövrlərdə şəkərsiz qidalanma vərdişi bir çox insan tərəfindən gündəlik həyatın bir hissəsinə çevrilib. Dietoloqlar şəkərin sağlamlığa təsirləri və bir ay ərzində şəkər qəbul edilmədikdə bədəndə baş verən dəyişikliklərlə bağlı mühüm məqamları bölüşüblər. Sfera.az xəbər verir ki, dietoloq Rhian Stephenson-un sözlərinə görə, artıq şəkər istifadəsi immunitet sistemini zəiflədir, əhval-ruhiyyəni dəyişir, metabolik pozğunluqlara səbəb olur və iltihab yaradır. Şəkər qəbulu zamanı mədəaltı vəzi qan

Autoimmun xəstəliklər XX və XXI əsrin ən sirli xəstəliklər qruplarından biri olaraq qalır. Onlar bədənin öz toxumalarını yad kimi qəbul etməyə və onlara hücum etməyə başlayan immunitet sisteminin "başını itirməsindən və insana düşmən kəsilməsindən" başlayır. Sfera.az xəbər verir ki, epidemioloq İvan Baityakov insanı hətta əlilliyə kimi aparan ən geniş yayılmış autoimmun xəstəlikləri sadalayıb. "Təsəvvür edin ki, öz immunitet sisteminiz birdən-birə bədənin düşmən olduğuna qərar verir və onu

Avropa Tibb Mərkəzinin (EMM) funksional diaqnostik həkimi və nevroloqu Aleksandr Şçeluxin yuxusuzluğun gətirə biləcəyi fəsadları adlandırıb. Sfera.az e-saglam.az-a istinadən xəbər verir ki, həkim qeyd edib ki, hətta bəzən yuxusuzluq da xəstəlik riskini artıra bilər. Bir eksperimentin nəticələrinin göstərdiyi kimi, iki gecə ardıcıl olaraq dörd saatdan çox yatmayan iştirakçılar immunitet sisteminin fəaliyyətində əhəmiyyətli dərəcədə pisləşdilər. "Epizodik yuxu çatışmazlığı etibarlı şəkildə

Həkimlə məsləhətləşdikdən sonra yaz aylarında D və B vitaminlərini qəbul etməyə başlamaq olar. Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə gazeta.ru-ya diyetoloq, Rusiya Elmlər Akademiyasının Federal Elmi Mərkəzinin məsləhətçisi Aleksandra Surjik bildirib. "Defisit riski ilə hər hansı məhdudlaşdırıcı pəhrizə riayət edən insanlar üzləşə bilərlər. Çünki məhdudiyyət bir qrup məhsulların qida rasionundan çıxarılmasına gətirib çıxarır ki, bu da mikroelementlərin çatışmazlığı deməkdir. Məsələn,

ABŞ-ın Emori Universiteti, Şimali Karolina Universiteti və Kolumbiya Universitetinin alimləri hamiləlik zamanı plastik məhsullarda olan maddələrin körpənin maddələr mübadiləsinə və beyin inkişafına təsir edə biləcəyini müəyyənləşdiriblər. Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə Nature Communications jurnalında dərc olunan araşdırmada bildirilir. Söhbət ftalatlar adlanan maddələrdən gedir. Onlar kosmetik vasitələrdə, şəxsi qulluq məhsullarında, həmçinin plastik qida və içki qablarında geniş istifadə