İqtisadiyyat

Son bir ildə dünyada neft qiymətlərinin xeyli azalmasına baxmayaraq Azərbaycanda “Aİ-95” markalı avtomobil benzininin qiyməti enmir. Sfera.az xatırladır ki, 2022-ci ilin iyulun 13-də “Aİ-95” markalı benzinin bir litrinin pərakəndə satış qiyməti 0,4 manat artırılaraq 2 manata çatdırılıb. Həmin dövrdə “Brent” markalı neftin bir barelinin qiyməti 115 dollar səviyyəsində idi. Hazırda isə “Brent” neftinin qiyməti 87 dollardır və son aylarda qiymət təxminən bu səviyyədə dəyişir. Müqayisə göstərir ki,

“Abşeron” qaz-kondensat yatağında illik qaz hasilatını 6 mlrd. kubmetrədək çatdırmaq planlaşdırılır. Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə Azərbaycanın energetika naziri Pərviz Şahbazov “X” sosial şəbəkəsindəki hesabında paylaşım edib. “”Abşeron” yatağından ilk qazın verilməsi mərasimində iştirak etdik. “Abşeron”un tələbatımızı və ixracı nəzərə alan mərhələli inkişafı, illik hasilatın 1,5 mlrd.m3-dən 6mlrd.m3-dək çatdırılması ilə bağlı planlar ölkəmizin və tərəfdaşlarımızın enerji təhlükəsizliyinə

Rusiya 2022-ci ildə yığılan təxminən altı milyon ton Ukrayna taxılını oğurlayıb. Sfera.az xəbər verir ki, ABŞ kəşfiyyatı bu məlumatları peyk şəkillərinə və açıq mənbələrdən gələn mesajlara əsaslanaraq yayıb. Materiala görə, 2022-ci ildə Rusiya tərəfindən işğal olunmuş ərazilərdən oğurlanmış taxıl yük gəmiləri vasitəsilə Suriya, İsrail, İran, Gürcüstan və Livan limanlarına göndərilib. Taxılın daşınması üçün Rusiya Türkiyə sahillərindən istifadə edib. ABŞ kəşfiyyatının hesablamalarına əsasən

Azərbaycanda dövlət istiqrazları ilə bağlanılan əqdlərin hesablaşmaları üzrə "Qiymətli kağızlar və törəmə maliyyə alətləri üzrə klirinq və hesablaşmaların aparılmasına dair Kollektiv Saziş"ə dəyişikliklər edilib. Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə Milli Depozit Mərkəzi məlumat yayıb. Məlumata görə, təkrar bazarda dövlət istiqrazları ilə bağlanılan əqdlərin hesablaşmaları T+1 rejimindən T+0 rejiminə keçirilib. Dəyişikliklər sentyabrın 1-dən bağlanılacaq əqdlərin hesablaşmalarına tətbiq olunacaq.

Rusiyanın qaz nəhəngi olan “Qazprom” şirkətinin gəlirləri kəskin şəkildə azalıb. Sfera.az xəbər verir ki, şirkətin bu ilin birinci yarısında gəliri 4,1 trilyon rubl (təxminən 43 milyard dollar) olub. Şirkətin ilin ilk yarısında xalis mənfəəti isə 2022-ci ilə nisbətən 88 faiz azalaraq 296 milyard rubla, yəni 3,1 milyard dollara düşüb. Ötən ilin birinci yarısında “Qazprom” 26 milyard dollara yaxın xalis mənfəət əldə etmişdi. Şirkətin məlumatına görə, gəlirin kəskin azalması “Qazprom” tərəfindən

Dövlət Statistika Komitəsinin açıqladığı məlumata əsasən Azərbaycanda pensiyaçıların sayında azalma 2023-cü ildə də davam edir. Sfera.az xəbər verir ki, bu ilin birinci yarısında pensiyaçı sayı əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 5,4 faiz azalıb. Bir il əvvəl 1,1593 milyon olan pensiyaçı sayı bu ilin iyulun 1-də 62,7 min azalaraq 1,0966 milyon nəfərə düşüb. Azərbaycanda pensiyaçılar 3 qrupa bölünür. Pensiyaçıların çoxunu yaşa görə pensiya alanlar təşkil edir. Hər 100 pensiyaçıdan 64-ü yaşa

2023-cü ilin avqustunda keçirilən hərraclarda xarici valyutaya tələbdə nəzərəçarpacaq artım müşahidə olunur. Sfera.az Mərkəzi Banka istinadən xəbər verir ki, avqustda keçirilən hərraclarda ümumilikdə 401,03 milyon dollar satılıb. Avqustda valyutanın yarıdan çoxu son bir neçə hərracda alıcı tapıb. Hərraclarda valyutaya tələbin artması əvvəlki ayların müqayisəsindən də görmək olar. İyulda banklar 272,7 milyon dollar, iyunda 78,9 milyon dollar valyuta almışdı. Ümumilikdə, yanvar-iyul ayları

Türkiyənin xarici ticarətindəki neqativ proseslər 2023-cü ildə də davam edərək daha acınacaqlı vəziyyətin yaranmasına səbəb olub. Sfera.az Türkiyə Statistika Təşkilatının (TÜİK) açıqladığı məlumatlara istinadən xəbər verir ki, iyulda xarici ticarət kəsiri illik müqayisədə 14,2 faiz artaraq 12,22 milyard dollar olub. Bununla da 12 aylıq xarici ticarət kəsiri 120,71 milyard dollara yüksəlib. Türkiyədə 12 aylıq xarici ticarət kəsiri mayda rekord səviyyəyə - 122,27 milyard dollara çatmıışdı.

““Vergi Məcəlləsinə” dəyişiklik edilməli və əmanətlər üzrə diferensial vergi güzəşti tətbiq olunmalıdır. Təklif edirəm ki, qorunan əmanətlər vergidən azad olunsun. Bu halda, 100 min manatadək əmanətlər 10 faizlik gəlir vergisindən azad oluna bilər ki, bu da depozit yığımlarını stimullaşdıraraq daha da artırar”. Sfera.az xəbər verir ki, bunu 2023-cü ilin iyul ayında əmanətlərin azalması faktını şərh edərkən millət vəkili, iqtisadçı Vüqar Bayramov bildirib. O qeyd edib ki, əmanətlərin həcmindəki

“Azərbaycanın "Şahdəniz" yatağından indiyə qədər hasil etdiyi qazın həcmi 200 milyard kubmetrə çatıb. Bu, yatağın ümumi ehtiyatlarının təqribən 1/5 hissəsi deməkdir”. Sfera.az xəbər verir ki, bu haqda məlumatı "Caspian Barrel"in rəhbəri, neft-qaz sahəsi üzrə ekspert İlham Şaban paylaşıb. İ.Şaban bildirib ki, 200 milyard kub metr həcmində qazı Azərbaycan 200 ay müddətində hasil edib. Ekspert yataqdan qazla yanaşı 43,1 milyon ton kondensat (daha yüngül neft – red.) hasil edildiyini də vurğulayıb:

Azərbaycanda işləyənlərin böyük hissəsi orta əməkhaqqı məbləğindən az maaş alır. Sfera.az rəsmi məlumatlara istinadən xəbər verir ki, 2022-ci ilin sonunda orta əməkhaqqından az maaş alanlar bütün işçilərin təxminən 74 faizini, yəni 1,28 milyondan çoxunu təşkil edib. Məlumatlardan görünür ki, 2022-ci ilin dekabrın 1-də 1,73 milyon insan maaş alıb və onların ortaaylıq əməkhaqqı 830 manat olub. Həmin tarixdə işləyənlərin 10,7 faizi minimum maaş (ötən ilin sonunda 300 manat olub – red.) qədərində,

“PAŞA Kapital İnvestisiya Şirkəti” QSC-nin vəzifəli şəxsi inzibati məsuliyyətə cəlb olunub. Bu barədə AMB-dən verilən məlumatda bildirilib. “Azərbaycan Mərkəzi Bankı tərəfindən aparılan cari nəzarət prosesləri çərçivəsində “PAŞA Kapital İnvestisiya Şirkəti” QSC-də (Şirkət) “Qiymətli kağızlar bazarı haqqında Qanun”un 33.1-ci, “İnvestisiya şirkətləri tərəfindən investisiya xidmətlərinin (əməliyyatlarının) həyata keçirilməsi Qaydası”nın 3.4-cü, 3.5-ci, 14.3-cü, 3.11-ci, 12.1-ci, 19.3.4-cü,

MDB ölkələrinin əksəriyyətində 2022-ci ilə dair işsizliyin səviyyəsi məlum olub. Sfera.az xəbər verir ki, bu ölkələr arasında ən yüksək işsizlik səviyyəsi Ermənistanda qeydə alınıb. Ermənistanda məşğul əhalinin 13 faizi işsizdir. Bu göstərici 2021-ci ildə 15,4 faiz, 2020-ci ildə 18,1 faiz idi. MDB-də işsizlik səviyyəsi yüksək olan ikinci ölkə Özbəkistandır. Özbəkistanda məşğul əhalinin 8,9 faizi işsizdir. 2020-ci ildə özbəklərin 10,5 faizi, 2021-ci ildə 9,6 faizi işsiz olub. Azərbaycan işsizlik

Yelo Bank hər zaman gənclərə yönümlü layihələri ilə seçilir. Bu dəfə Bank-da “Media savadlılığında QHT-lərin rolu” layihəsinin növbəti görüşü keçirilib. Müxtəlif universitetlərdən 50-yə yaxın aktiv tələbə və məzunlar Yelo Bank-la tanışlıq üçün Baş ofisdə qonaq oldular. Əvvəlcə info-tur çərçivəsində Baş ofisin müasir interyeri və əməkdaşlar üçün yaradılmış imkanlardan geniş bəhs edildi. Tədbirin əsas məqamı Bank rəhbərliyi ilə görüş oldu. Yelo Bank-ın İdarə Heyətinin sədr müavini Günay Cəlilova

ABŞ dolları bu ilin iyulundan qlobal səviyyədə yenidən bahalaşır. Sfera.az xəbər verir ki, ABŞ valyutasının bahalaşmasını avro/dollar kursundakı dəyişiklikdən də görmək olur. Bu ilin iyulun 17-də 100 avro 112 dollardan baha idi. Amma hazırda 100 avro 107,7 dollardır. Dolları bahalaşdıran əsas amil ABŞ-də inflyasiya səviyyəsinin aşağı düşməsi prosesinin dayanmasıdır. Amerikada son 12 ayda inflyasiya sürəti enirdi. Lakin illik inflyasiya iyulda 3 faizdən 3,2 faizə yüksəlib. Birja analitikləri

Dünya bazarlarında “Azeri Light” (CIF) markalı Azərbaycan nefti ucuzlaşıb. Sfera.az xəbər verir ki, Azərbaycan neftinin 1 bareli üzrə qiyməti ötən günlə müqayisədə 0.33% və ya 0.29 dollar azalaraq 87.36 ABŞ dolları təşkil edib. Xatırladaq ki, “Azeri Light” neftinin ən aşağı qiyməti 2020-ci il aprelin 21-də 15,81 ABŞ dolları, maksimal qiyməti isə 2008-ci ilin iyulunda 149,66 ABŞ dolları qeydə alınıb.

İraq qaza olan tələbatını ödəmək üçün Türkmənistandan qaz idxal edəcək. Sfera.az “Bloomberg”ə istinadən xəbər verir ki, bununla bağlı iki ölkə arasında razılaşma əldə olunub. Qaz idxalı ilə bağlı İraqın nümayəndə heyəti Türkmənistanda görüşlər keçirib. Görüşdə prinsipial razılaşma əldə olunub. İraq Türkmənistandan idxal edəcəyi qaz elektrik stansiyalarının yanacağa olan tələbatını ödəyəcək. Türkmənistan qazı İraqa İran vasitəsilə ötürüləcək. Hazırda İraq İrandan qaz idxal edir. İllik idxalın

Azərbaycanda elektron ticarətin dövriyyəsi son illərdə xeyli böyüyüb. Əvvəlki illərlə müqayisədə son illərdə ticarət obyektlərindən alınan malların dəyərinin plastik kartlar və elektron ödəniş vasitələri ilə ödənilməsində aktivlik müşahidə edilir. Sfera.az xəbər verir ki, 2018-ci ildə elektron ticarətin həcmi 1,67 milyard manat olduğu halda, 2020-ci ildə 4,14 milyard manata, 2022-ci ildə 18,52 milyard manata yüksəlib. Elektron ticarətin dövriyyəsində artım 2023-cü ildə də davam edir. İlk 7 ayın

Azərbaycanda əməkhaqqı kartlarının sayı işləyənlərin sayından xeyli çoxdur. Sfera.az rəsmi məlumatlara istinadən xəbər verir ki, ölkəmizdə 1,7 milyon muzdlu işçiyə 2,828 milyon ədəd əməkhaqqı kartı düşür. Başqa sözlə, hər 100 nəfər işləyənin 166 maaş kartı var. Əvvəlki illərlə müqayisədə son illərdə maaş kartlarının sayında kəskin artım müşahidə edilir. 2018-ci ildə 2,06 milyon ədəd, 2022-ci ildə 2,76 milyon ədəd maaş kartı var idi. Bu ilin ilk yeddi ayında isə əməkhaqqı kartlarının sayında

Ötən il Azərbaycanın taxıl məhsulları ilə özünütəminetmə səviyyəsi pisləşib. Sfera.az xəbər verir ki, 2021-ci ildə 73,7 faiz olan özünütəminetmə səviyyəsi 2022-ci ildə 69 faizə geriləyib. Özünütəminetmə səviyyəsi ölkədə istehsal edilən məhsulun daxili tələbə olan nisbətini ifadə edir. Bu göstəricinin taxıl məhsulları üzrə 69 faizə düşməsi o deməkdir ki, Azərbaycanda istehsal edilən taxıl ölkənin bu məhsula olan tələbatının 69 faizi qədərindədir. Özünütəminetmə səviyyəsinin aşağı düşməsi idxal

Azərbaycanda sənaye məhsullarının böyük hissəsini hələ də əcnəbi şirkətlər istehsal edir. Sfera.az xəbər verir ki, bu vəziyyət 2022-ci ildə bir qədər də pisləşib. Ötən il Azərbaycanda 86,38 milyard manat dəyərində sənaye məhsulu istehsal olunub. Bir il əvvəlki dövrlə müqayisədə dəyər ifadəsində sənaye məhsulunun istehsalı 31,15 milyard manat, yəni 56 faizdən çox artıb. Bu qədər məhsulun 63,3 milyard manatını (73,2 faiz) xarici mülkiyyətdə olan müəssisələr istehsal edib. 2021-ci ildə sənaye

Bu il Azərbaycanda dollara tələbin xeyli azalması müşahidə edilir. Sfera.az xatırladır ki, ötən ilin ilk 7 ayında nağd formada 1,5 milyard dollar alındığı halda bu il alışın həcmi 2 dəfə azalaraq 872 milyon dollara düşüb. Satışda isə ciddi fərq yoxdur. Ötən ilin yanvar-iyul ayları ərzində 1,13 milyard dollar satıldığı halda cari ilin eyni dövründə satışın məbləği 955 milyon dollar olub. Müqayisə göstərir ki, bu il dollar alışı kəskin azalıb. Başqa sözlə dollara tələb xeyli zəifləyib. Son 2 ildə

Hazırda dünyanın bir çox ölkələrində dizel yanacağı qıtlığı yaşanır. Dizel yanacağı ehtiyatları tarixinin ən aşağı səviyyəsinə enib. Ehtiyatların hazırkı səviyyəsi qarşıdakı qış aylarında iqtisadiyyatın tələbatını ödəməyə kifayət etməyə bilər və enerji məhsulunun qiymətini kəskin arta bilər. Bəs ölkəmizdə dizelin qiyməti arta bilərmi? Sfera.az "Trend"ə istinadən bildirir ki, enerji məsələləri üzrə ekspert İlham Şaban Amerika və Avropada dizel yanacağının qiymətində artım olduğunu deyib: "Lakin

Dünyada dizel yanacağı ilə bağlı ciddi qıtlıq yaşanır. Sfera.az xəbər verir ki, hazırkı ehtiyatların qış aylarında iqtisadiyyatın tələbatını ödəməyəcəyi bildirilir. Təchizatla bağlı yaşanacaq hər hansı problem və ya dizel yanacağına tələbin gözlənilməz artımı enerji məhsulunun qiymətini kəskin artıra bilər. Neft emalı zavodlarının istehsalı azaltması da vəziyyəti bir qədər çətinləşdirib. İqtisadçı ekspert Xalid Kərimli deyir ki, mövcud vəziyyətdə Azərbaycanda dizelin qiymətinin bahalaşacağı