Sağlıq

Son illərdə aparılan araşdırmalar göstərib ki, havanın çirklənməsi insan sağlamlığına ziyan vurur və müəyyən xəstəliklərə səbəb olur. Çirkli hava xərçəngdən tutmuş ürək xəstəliklərinə qədər bir çox sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər. Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə ABŞ alimləri araşdırma aparıblar. Bununla belə, havadakı kiçik hissəciklərin neyrodegenerativ xəstəliklərin yaranma riskini artırdığını ortaya çıxarıb. Neyrodegenerativ xəstəliklər sinir hüceyrələrinin mütərəqqi

Bizim çoxumuz "qəlb qırıqlığı" ifadəsini eşidib, lakin az adam bilir ki, tibdə həqiqətən belə bir diaqnoz var. "Sınıq qəlb" sindromu və ya "stres-induksiya olunmuş kardiomiopatiya" ürək əzələsinin düzgün işləmədiyi və qeyri-bərabər yığılmağa başladığı kəskin bir vəziyyətdir. Sfera.az oxu.az-a istinadən bildirir ki, bu barədə rusiyalı nevroloq Yekaterina Demyanovskaya danışıb. Onun sözlərinə görə, bu sindromda sol mədəciyin yuxarı hissəsinin yığılma qabiliyyəti kəskin şəkildə azalır və ürəyin

2024-cü ilin sentyabr ayında dünya üzrə 47 000-dən çox vəbaya tutulma halı qeydə alınıb, xəstəlikdən ölüm sayı 580-ə çatıb. Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) məlumat yayıb. Təşkilatın bülletenində deyilir ki, sentyabr ayında ÜST-nin üç regionunda 14 ölkə, ərazi və bölgədən 47 234 vəbaya tutulma və təxminən 583 ölüm haqqında məlumat daxil olub. Avqust ayı ilə müqayisədə bu ayda çirklənmə hallarının sayı 15% azalsa da, ölüm nisbəti 89% artıb. Əfqanıstanda vəba

Dietoloq Yuliya Çexonina və ROSBIOTECH Universitetinin taxıl, çörəkbişirmə və qənnadı məmulatları texnologiyaları kafedrasının müdiri Yelena Taranova çörəyi tamamilə tərk etməyin fəsadlarından danışıb və bu məşhur məhsulun optimal gündəlik qəbulunu açıqlayıblar. Sfera.az xəbər verir ki, onların sözlərini Gazeta.Ru sitat gətirib. Taranova bildirib ki, çörəyi pəhrizdən tamamilə çıxarmaq mümkün deyil. Bu məhsul orqanizm üçün zəruri olan bir çox qiymətli maddələrin mənbəyidir: lif, vitaminlər, o

Xərçəngin dünyada ən çox yayılmış növlərindən biri də kolon xərçəngidir. Türkiyədə 3-cü yerdə olan bu xəstəlik 40-50 yaş və daha yuxarı insanlar üçün böyük risk yaradır. Sfera.az xəbər verir ki, kolon xərçəngi 40-50 yaş aralığında olan insanlarda daha çox görülür, hətta 50 yaşdan aşağı insanlar üçün bir riskdir. Dünyada kolorektal xərçəng hallarının artması ciddidir. Bir il ərzində 1,9 milyon (9,6%) yeni kolon xərçənginə tutulma və 903 min (9,3%) ölüm halı aşkar edilib və bu, həkimlərin

Sağlam orqanizmə sahib olmaq üçün sağlam və balanslı qidalanmaq lazımdır. Düzgün qidalanma sağlam həyat tərzinin ilkin şərtlərindən biridir. İstehlak etdiyimiz hər şey orqanizmə müxtəlif təsirlər göstərə bilər. Lakin bəzi qidalar sağlamlığa mənfi təsir edir və xəstəlik riskini artırır. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı 5 milyard insanın bu qidalara görə risk altında olduğunu bildirir. Ona görə də sağlamlığı qorumaq və sağlıqlı həyat sürmək üçün bəzi qidalardan çəkinmək lazımdır. Vitaminlər,

Yuxusuzluğun ümumi səbəbi orqanizmdə vitamin və mineralların çatışmazlığıdır. Sfera.az xəbər verir ki, bunu dietoloq Dmitri Semiryadov bildirib. O, "İzvestiya" ilə söhbətində yuxu problemlərinin bu açıq-aşkar təxribatçısına diqqət çəkib. Semiryadov maqnezium çatışmazlığını yuxusuzluğa səbəb olan ilk qiymətli maddə kimi adlandırıb. "Bu mikroelement beynin melatonin və yuxululuğu təşviq edən GABA adlı neyrotransmitter istehsal etməsinə kömək edir. Bundan əlavə, bu maddə əzələləri rahatlaşdırmaq

Elmi araşdırmalar depressiyadan əziyyət çəkən insanların 2-ci tip diabet inkişaf riskinə daha çox həssas olduğunu müəyyən edib. Sfera.az xəbər verir ki, tədqiqatda bildirilib ki, bu, antidepresanların qəbulu qədər xəstəliyin özü ilə əlaqəli deyil. Araşdırmalar zamanı məlum olub ki, insanlarda depressiya ilə əlaqəli genlər şəkərli diabet riskini artırmır. Ancaq bunun əvəzinə bu və ya digər səbəbdən antidepresan qəbul edən insanlarda 2-ci tip diabet inkişaf ehtimalı daha yüksəkdir. Mütəxəssislər

Musiqi dinləmək demans xəstələrinin narahatlığını azaldır. Sfera.az bildirir ki, bu barədə İngiltərədə araşdırma aparılıb. Kembric Musiqi Terapiyası Tədqiqat İnstitutunun akademikləri musiqinin əhval-ruhiyyəyə müsbət təsir etdiyini və dərman ehtiyacını azaltdığını vurğulayıblar. Bildirilib ki, demans xəstələri sevdikləri musiqiyə təkrar-təkrar qulaq asdıqları zaman ürək döyüntüləri və hərəkətləri dəyişir. Eyni zamanda, musiqi beyni canlandırmağa kömək edir. Akademiklər demanslı insanların

Bilirubinin miqdarının artması nəticəsində yaranan Gilbert sindromu bəzən sarılıqla qarışdırıla bilər. Gilbert sindromu və sarılıq eyni şey deyil, lakin onların arasında əlaqə var. Bu sindrom ciddi qaraciyər xəstəliyi və ya digər sağlamlıq problemləri ilə qarışdırılmamalıdır. Gilbert sindromu genetik bir vəziyyətdir və qaraciyərin bilirubini emal etmək qabiliyyətinin pozulması nəticəsində yaranır. Bu, tez-tez bilirubinin səviyyəsinin bir qədər yüksəlməsinə səbəb ola bilər, nəticədə yüngül

“Boyun “şıqqıldadan” zaman eşidilən, yaxud bir çox bənzər səs yaxınlaşan pis xəbər anlamına gəlir”. Bunu Sfera.az-a açıqlamasında fizioterapevt Ramin Quliyev deyib. Onun sözlərinə görə, bu istiqamətdə iki fikir var: “Məsələyə müsbət yanaşanlar düşünür ki, “şıqqıltı” səsi boyunda təzyiq və qatılığı azaldaraq onun sərbəst hərəkət etməsinə kömək olan, olduqca təbii bir prosesdir. Buna görə də boyun ağrısı çəkənlər, sertifikatlı masaj mütəxəssislərinə müraciət edirlər. Lakin əksini düşünənlər boyun

Baş prokurorluq Tovuzda dönərdən zəhərlənən şəxslərlə bağlı məlumat yayıb. Qurumdan Sfera.az -a bildirilib ki, oktyabrın 15-də 18 nəfərin Tovuz rayonunda fəaliyyət göstərən iaşə obyektindən alıb qəbul etdikləri dönərdən zəhərlənmələri şübhəsilə Tovuz Rayon Mərkəzi Xəstəxanasına müraciət etmələri faktı ilə bağlı rayon prokurorluğunda araşdırma aparılır. “Zəhərlənmənin səbəbinin müəyyənləşdirilməsi məqsədilə prokurorluq əməkdaşları tərəfindən Azərbaycan Respublikasının Qida Təhlükəsizliyi

Son zamanlar abortlara müraciət edənlərin sayında artım müşahidə olunur. Bəzi qadınlar hamiləlik dövrünə hələ hazır olmadıqlarını bildirirlər. Nəticədə bu üsula əl atsalar da, fəsadlarını sonradan görürlər. Bəs arzuolunmaz hamiləliyin baş verməməsi üçün nələr edilməlidir? Bununla bağlı Sfera.az-a açıqlama verən həkim mama-ginekoloq Zərxanım Məmmədova deyib ki, abort orqanizmə ciddi ziyan vurur. “Bundan başqa, abort cərrahi müdaxilə olduğundan, hər bir cərrahi əməliyyata xas olan müvafiq

Koronavirusa yoluxmuş insanlarda ürək-damar xəstəlikləri riskinin iki dəfə artdığı məlum olub. Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə ABŞ-dəki Clevland Clinic Lerner Tədqiqat İnstitutunda araşdırma aparılıb. Tədqiqat zamanı İngiltərədə yaşayan 250 min insanın sağlamlıq məlumatları analiz edilib. Bildirilib ki, COVID-19 virusuna yoluxanların infarkt və iflic riski digər insanlarla müqayisədə 2 dəfə çoxdur. Ülkər Abdurahmanlı

Qidalanma cinsi istəyə əhəmiyyətli təsir göstərə bilər. Sfera.az xəbər verir ki, spirt və şəkər libidoya mənfi təsir göstərir. Bu qidalar testosteron istehsalını maneə törədir və cinsi əlaqəyə olan marağınızı itirir. Həmçinin qida rasionunda işlənmiş qidaların və yarımfabrikatların miqdarını minimuma endirmək lazımdır. Fast food və yüksək işlənmiş qidalar şəkər və trans yağlarda yüksək ola bilər ki, bu da sağlamlığınıza və libidoya mənfi təsir göstərə bilər. Soya məhsullarından çox istifadə

Mövsümünün başlanması ilə istər bazarlarda, istərsə də marketlərdə bir-birindən fərqli görünüşə, dada və qiymətə malik balıqlar piştaxtalarda yer alıb. Balığın daha çox istehlak edildiyi "r" olan aylarda zəhərlənmə halları da baş verir. Balıqdan zəhərlənməmək üçün nə edək? Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə Trend-ə danışan toksikoloq Aynur Məmmədova bildirib ki, balıqdan zəhərlənmə halları, adətən, məhsul köhnə olanda olur. "Təzə balıqdan zəhərlənmələrə çox nadir hallarda rast gəlinir. Balıqdan

Azərbaycanda son illərdə bəzi xəstəliklər üzrə xəstələnənlərin sayında nəzərəçarpacaq artım müşahidə edilir. Eyni zamanda, psixi və davranış pozuntularından əziyyət çəkənlərin sayında da ciddi artım var. Əvvəllər bir ildə 10,8 min nəfər bu xəstəliklə əlaqədar müalicə almışdısa, ötən il 22,3 min insan eyni xəstəlikdən müalicə alıb. Cəmi 10 ildə psixi və davranış pozuntularından əziyyət çəkənlərin sayı 2,06 dəfə artıb. Bu vəziyyətin əsas səbəbləri nələrdir? Sözügedən artımla bağlı həyəcan təbili

A qan qrupuna aid olan insanların insult keçirmə ehtimalı digər qan qruplarına nisbətən 16 faiz daha çoxdur. Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə ABŞ alimləri araşdırma aparıblar. Araşdırma zamanı 600 minə yaxın insanı əhatə edən 48 genetik tədqiqatın məlumatları təhlil edilib. Tədqiqat iştirakçılarının yaş həddi 18-59 arasında olub. Nəticələrə görə, A qrupundan olan insanların insult keçirmə riski daha yüksəkdir. B qan qrupu olan insanların isə insult keçirmə riski digər qan qruplarına nisbətən

Texnologiya günümüzün ayrılmaz bir parçasına çevrilib. Vaxtımızın çoxunu komputer və telefon ekranlarına baxaraq keçiririk. Bu isə sağlamlığımıza, əsasən də gözlərimizə mənfi təsir göstərir. Rəqəmsal əsrdə göz yorğunluğu bir çox insanlar üçün ümumi problemə çevrilib. Kompüter ekranlarına, mobil cihazlara və digər rəqəmsal displeylərə sərf etdiyimiz saatlar gözlərimizin bulanıq görməsinə və ağrımasına səbəb olur. İş saatlarında göz yorğunluğunu azaltmaq üçün bəzi praktik məsləhətlərə riayət

1992-ci ildən etibarən hər il oktyabrın 10-u Ümumdünya Psixi Sağlamlıq Günü kimi qeyd edilir. Sfera.az bildirir ki, bu təqvim günü Ümumdünya Psixi Sağlamlıq Federasiyasının təşəbbüsü və Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının dəstəyi ilə təsis edilib. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının məlumatına görə, hazırda dünyada 1 milyarda yaxın insan müxtəlif psixi xəstəliklərdən əziyyət çəkir. Hər il 3 milyon nəfər alkoqoldan və hər 40 saniyədə bir nəfər intihar nəticəsində həyatını itirir. Ümumdünya Psixi Sağlamlıq

Payız-qış aylarında artan və yoluxucu olan qaşınma hər yaşda müşahidə edilə bilər. Dəri xəstəliyinin bir növü olan və 15-20 dəqiqə kimi qısa müddətdə yaxın təmasla insandan insana yayılan qaşınma, xüsusilə insanların sıx olduğu mühitlərdə daha sürətli yayılır. Bəs qaşınmanı yaradan səbəblər nədir və ondan necə qorunmaq lazımdır? Mövzu ilə bağlı Sfera.az -a danışan dermatoloq Aygün Mustafayeva bildirib ki, dünyada çox rast gəlinən və dəridə qaşınma və səpgilərə səbəb olan bu xəstəlik soyuq

İllinoys ştatının Şimal-Qərb Universitetinin amerikalı alimləri duş başlıqları və diş fırçalarında elmə məlum olmayan son dərəcə müxtəlif viruslar aşkar ediblər. Sfera.az xəbər verir ki, tədqiqat Frontiers in Microbiomes (FIMB) elmi jurnalında dərc olunub. “Tapdığımız virusların sayı sadəcə dəhşətdir. Haqqında çox az bildiyimiz və əvvəllər heç vaxt görmədiyimiz bir çox viruslar kəşf etdik”, - deyə elmi rəhbər Erica M. Hartmann bildirib. Mütəxəssislərin fikrincə, onlar 600-dən çox müxtəlif virus

Qadınların 35 faizində yaddaşsızlıq problemi mövcuddur. Sfera.az xəbər verir ki, bu barədə “National Library Medicine” dərgisində elmi məqalə dərc edilib. Tədqiqatçılar stress, qocalma və travmaların yaddaşsızlığı gücləndirdiyini qeyd ediblər. Ülkər Abdurahmanlı

İnsanlar təzyiqin ölçülməsi zamanı bir sıra səhvlər edirlər. Sfera.az -ın məlumatına görə, bu barədə "Johns Hopkins" Tibb Mərkəzindən olan amerikalı tədqiqatçılar izah veriblər. Onların sözlərinə görə, arterial təzyiq ölçülən zaman əlin vəziyyəti nəticələrə əhəmiyyətli dərəcədə təsir edə bilər. Bunu eksperimentlər sübut edib. Məlum oldu ki, dəqiq göstəricilər əldə etmək üçün müəyyən qaydalara riayət etmək lazımdır. Tədqiqatda 18-80 yaş arası 133 könüllü iştirak edib. Təzyiq ölçülməzdən əvvəl