Yuxu ilə bağlı təəccübləndirən faktlar
Yuxu gündəlik həyatımızın əsas ehtiyaclarından biri olsa da onunla bağlı uzun illərdir doğru qəbul edilən bir sıra məlumatlar elmi faktlarla üst-üstə düşmür. Məsələn, yatmazdan əvvəl idman etməyin yuxunu pozduğu, alkoqolun daha yaxşı yatmağa kömək etdiyi və yuxuları xatırlamağın yuxu keyfiyyətini göstərdiyi düşünülür.
Sfera.az xəbər verir ki, araşdırmalar bu inancların hər zaman gerçəyi əks etdirmədiyini göstərir.
Gecə saatlarında idman etməyin yuxuya getməyi çətinləşdirdiyi düşünülsə də bu fikir tam olaraq təsdiqlənməyib. Axşam saatlarında edilən idman ümumilikdə yuxunu pozmur. Lakin yatmağa çox yaxın vaxtda ağır fiziki məşqlər bəzi insanlarda yuxuya getməyi çətinləşdirə bilər. Buna görə də axşam idman etmək avtomatik olaraq pis yuxu demək deyil.
Alkoqol ilkin mərhələdə insanın daha tez yuxuya getməsinə səbəb ola bilər. Lakin gecə ərzində yuxu rejiminə mənfi təsir göstərə bilər. Xüsusilə yuxu mərhələlərində dəyişikliklərə səbəb olan alkoqolun miqdarı artdıqca yuxunun keyfiyyətinə təsiri də güclənə bilər. Yəni alkoqolun insanda yuxululuq yaratması onun daha keyfiyyətli və dincəldirici yuxu təmin etdiyi anlamına gəlmir.
Səhər yuxuda görülənləri xatırlamaq da yuxunun keyfiyyəti barədə təkbaşına məlumat vermir. Yuxuların xatırlanması insanın nə vaxt oyandığından, yuxunun hansı mərhələsində oyandığından və fərdi xüsusiyyətlərdən asılı ola bilər. Buna görə də yuxunu xatırlamaq və ya xatırlamamaq yaxşı və ya pis yatmağın dəqiq göstəricisi hesab edilmir.
İnsanların yuxuda mütəmadi olaraq hörümçək udduğu barədə yayılan məlumatın etibarlı elmi əsası yoxdur. Yatan insanın nəfəs alması, hərəkət etməsi və ətrafdakı titrəyişlər hörümçəklərin ağıza daxil olma ehtimalını olduqca azaldır. Buna görə də yuxuda müəyyən sayda hörümçək udulduğu barədə fikir yuxu əfsanəsi hesab olunur.
Keyfiyyətli yuxu üçün nələrə diqqət edilməlidir?
Mütəxəssislər sağlam yuxu vərdişləri üçün müntəzəm yatıb-durma saatlarının formalaşdırılmasını, yatmazdan əvvəl sakit mühit yaradılmasını və yataq otağının yuxu üçün uyğun şəraitdə saxlanılmasını tövsiyə edirlər. Kofein, alkoqol, işıq, fiziki aktivlik və otaq temperaturu da yuxu rejiminə təsir göstərə bilər. Bununla yanaşı, yuxu vərdişlərinin insandan-insana dəyişə biləcəyi nəzərə alınmalıdır.
Mənsumə
