Sağlıq

Yeni Zelandiya Oklend Universitetinin alimləri gənc yaşda qəfil ürək dayanması ilə bağlı yeni genetik risk faktorunu müəyyən ediblər. Sfera.az xəbər verir ki, araşdırma "European Heart Journal" jurnalında dərc olunub. Tədqiqat zamanı DMPK genində əvvəllər az diqqət yetirilən mutasiya aşkarlanıb. Bu mutasiya bəzi ailələrdə qəfil ölüm halları ilə əlaqələndirilir. Araşdırma Yeni Zelandiya və Avstraliyadan olan üç ailə üzərində aparılıb. Həmin ailələrdə bir neçə şəxs qəfil ürək çatışmazlığından

Qrip və digər mövsümi virus infeksiyalarının yayıldığı dövrlərdə xəstələrin müalicəsi ilə bağlı müxtəlif təşəbbüslər irəli sürülür. Bu təşəbbüslərdən biri də antibiotiklərin pulsuz paylanması ideyasıdır. İlk baxışda sosial dəstək kimi qiymətləndirilən bu yanaşma, əslində həm tibbi, həm də iqtisadi baxımdan mübahisəli məqamlar doğurur və mütəxəssislər tərəfindən birmənalı qarşılanmır. Bəs qrip zamanı antibiotiklərin pulsuz paylanması həqiqətən effektiv həll yoludur, yoxsa bu addım

Ukraynadan Azərbaycana idxal olunan 4,9 ton dondurulmuş toyuq məhsulunda (istehsal və son istifadə tarixləri 16.02.2026–16.02.2028 olan partiya) ciddi uyğunsuzluq müəyyən edilib. Azərbaycan Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin (AQTA) verdiyi məlumata görə, laborator müayinələr nəticəsində məhsulda "salmonella" bakteriyası aşkarlanıb. Qeyd edək ki, bu infeksiya əsasən çirklənmiş və ya lazımi dərəcədə bişirilməmiş qidalar vasitəsilə keçir, yüksək qızdırma və kəskin həzm pozğunluğu (ishal) ilə

Müasir dövrdə dərman preparatlarının geniş yayılması onların düzgün istifadə olunmadığı hallarda ciddi fəsadlara yol aça bilir. Xüsusilə nəzarətsiz qəbul edilən və ya keyfiyyəti aşağı olan dərmanlar zəhərlənmə riskini artırır. Belə bir hadisə Gəncə şəhərində baş verib. Belə ki, üç nəfər dərmandan zəhərlənib. Zəhərlənən şəxslərdən biri 1958-ci il təvəllüdlü Alik İsmayılov vəfat edib. Eyni zamanda, 1985-ci il təvəllüdlü Samir Əliyev və daha bir nəfər xəstəxanaya yerləşdirilib. Hazırda onların

Mütəxəssislər müasir dövrdə smartfon və planşetlərdən istifadənin kütləviləşməsi ilə uşaqlarda duruş pozğunluqları, bel və boyun ağrılarının kəskin artdığını bəyan edirlər. Əvvəllər daha çox yaşlı nəsildə təsadüf edilən onurğa xəstəlikləri, artıq kiçikyaşlı uşaqların da sağlamlığını təhdid edir. Başın uzun müddət irəli və aşağı əyilmiş vəziyyətdə qalması boyun nahiyəsinə və onurğa sütununa izafi yük yaradır. Xüsusilə pandemiyadan sonrakı dövrdə ekran qarşısında keçirilən vaxtın artması ilə

Süni intellekt texnologiyalarının səhiyyə sektorunda tətbiqi sürətlə genişlənir. “OpenAI” şirkəti bu sahədə yeni bir təşəbbüslə çıxış edib. Sfera.az türk mediasına istinadən xəbər verir ki, şirkət həkimlər və digər səhiyyə işçiləri üçün xüsusi hazırlanmış “ChatGPT for Clinicians” adlı yeni sistemini təqdim edib. Yeni platforma klinik proseslərdə süni intellekt dəstəyini növbəti səviyyəyə qaldırmağı hədəfləyir. Sistemin əsas komponentlərindən biri olan “ChatGPT for Clinics” həkimlərin gündəlik

Pilləkənlərlə qalxmaq gündəlik həyatın adi bir hərəkəti kimi görünsə də, orqanizmin ümumi fiziki vəziyyətini qiymətləndirmək üçün olduqca faydalı bir göstəricidir. Bu hərəkət zamanı ürək, ağciyər və əzələlər sinxron şəkildə çalışdığı üçün bədənin dözümlülüyü barədə ilkin məlumat əldə etmək mümkündür. Sfera.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin fikrincə, bu sadə üsul heç bir xüsusi avadanlıq tələb etmədən insanın fiziki hazırlıq səviyyəsini müəyyən etməyə imkan verir. Yaşayış binalarındakı

Gənclik enerjisini və təravətini uzun illər qoruyub saxlamaq təkcə genetik mirasdan deyil, həm də gündəlik həyat tərzinə daxil edilən kiçik, lakin təsirli vərdişlərdən asılıdır. Müasir dövrdə bioloji yaşı geridə qoyub daha gənc və dinamik görünmək üçün ilk növbədə dərinin xarici amillərdən qorunması vacib şərtdir. Sfera.az bildirir ki, mütəxəssislərin fikrincə, dərinin vaxtından əvvəl qocalmasının əsas səbəbi ultrabənövşəyi şüalardır və buna görə də, fəsilindən asılı olmayaraq günəşdən qoruyucu

Ağ çörəyin gündəlik istehlakı qısa müddətdə ciddi problem yaratmaya bilər, lakin uzunmüddətli dövrdə orqanizmdə bir sıra metabolik dəyişikliklərə səbəb ola bilər. Sfera.az xəbər verir ki, bu təsirlər əsasən onun yüksək qlisemik indeksə malik olması və emal olunmuş məhsul kimi qida dəyərinin aşağı olması ilə əlaqələndirilir. Ağ çörək orqanizmdə tez həzm olunur və qanda şəkərin sürətlə yüksəlməsinə səbəb olur, ardınca isə bu səviyyə tez düşdüyü üçün insanlarda tez acma hissi və enerji

Valideynlər arasında az yemək yeyən uşaqlarla bağlı narahatlıq geniş yayılıb. Gün ərzində çox az qida qəbul edən uşaqların “qidalanma problemi”nin olduğu düşünülsə də, mütəxəssislər bildirirlər ki, bu hal hər zaman ciddi problem demək deyil və hər uşağın vəziyyəti ayrı-ayrılıqda qiymətləndirilməlidir. Sfera.az xəbər verir ki, uşaq sağlamlığı və qidalanma üzrə mütəxəssislərə görə, əsas göstərici uşağın nə qədər yeməsi deyil, onun ümumi inkişafıdır. Əgər uşaq enerjilidirsə, böyümə normal gedirsə

Yatmazdan əvvəl su içmək həm faydalı, həm də bəzi hallarda narahatlıq yarada bilər. Mütəxəssislərin fikrincə, əsas məsələ miqdarı düzgün tənzimləməkdir. Sfera.a z xəbər verir ki, yatmazdan əvvəl az miqdarda su içmək bədənin hidratasiyasını artırır, həzmi yaxşılaşdırır və aclıq hissini azaldır. Bu, həm də axşam çox yeməyin qarşısını alaraq yuxu keyfiyyətinə müsbət təsir göstərir. Bundan əlavə, su bədən temperaturunu tənzimləyir, baş ağrısı və əzələ spazmlarının qarşısını almağa kömək edir.

Yeni elmi araşdırmalar göstərir ki, müəyyən miqdarda qəhvə içmək stressi azalda və insanın əhval-ruhiyyəsini yaxşılaşdıra bilər. Sfera.az xəbər verir ki, “Affektiv Bozukluklar Jurnalı”nda yayımlanan tədqiqata görə, gündə təxminən 2–3 fincan qəhvə içən insanlarda depressiya və narahatlıq kimi stresslə bağlı problemlərin yaranma riski daha aşağıdır. Bu miqdardan az qəhvə içməyin sağlamlığa nəzərəçarpacaq bir faydası müəyyən edilməyib. Gündə 3 fincandan çox qəhvə içmək isə əksinə, narahatlıq

Sinədə təzyiq, ürəkdöyünmə və nəfəs darlığı həm panik atak, həm də ürək tutması zamanı müşahidə oluna bilər. Bu oxşarlıq isə insanların vəziyyəti düzgün qiymətləndirməsini çətinləşdirir və bəzən yanlış qərarlara səbəb olur. Sfera.a z xəbər verir ki, kardiologiya üzrə mütəxəssis prof. dr. Abdi Sağcanın sözlərinə görə, panik ataklar əsasən stress və narahatlıq fonunda başlayır. Bu zaman ürək döyüntüləri sürətlənir, nəfəs alma tezləşir və insanda güclü qorxu, hətta “ölürəm” hissi yaranır. Ürək

Aparılan elmi araşdırmalar insanın üz quruluşunun təkcə genetik faktorlarla deyil, ana bətnindəki inkişaf şəraiti ilə də bağlı olduğunu göstərib. Sfera.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin bildirdiyinə görə, ananın hamiləlik dövründə qidalanma rejimi dölün üz cizgilərinə birbaşa təsir göstərə bilər. Xüsusilə protein qəbulunun səviyyəsi bu prosesdə mühüm rol oynayır. Araşdırmalara əsasən, yüksək protein qəbulu “mTORC1” adlı mexanizmi aktivləşdirərək daha qalın qığırdaq strukturlarının və geniş

Uçuş zamanı spirtli içki qəbul etməyin orqanizmə təsiri ilə bağlı aparılan yeni araşdırma böyük maraq doğurub. Mütəxəssislər bildirirlər ki, yüksək hündürlük və alkoqol bir araya gəldikdə qandakı oksigen səviyyəsini azalda, ürək döyüntüsünü sürətləndirə və yuxu keyfiyyətini kəskin pisləşdirə bilər. Sfera.az xəbər verir ki, Şotlandiyadakı Qlazqo Universitetinin mütəxəssisi Dr. Kolin Çörç qeyd edir ki, təyyarə yüksəldikcə kabindəki oksigenin miqdarı azalır və bu, birbaşa qanda oksigen

Sağlamlıq üçün nə yediyimiz qədər, nə vaxt yediyimiz də vacibdir. Son araşdırmalar göstərir ki, şam yeməyinin vaxtı yuxu keyfiyyətinə, çəkiyə və maddələr mübadiləsinə birbaşa təsir edir. Sfera.az xəbər verir ki, amerikalı məşhir diyetoloq Melissa Groves Azzaro bildirib ki, ideal şam yeməyi saat 19:00-a qədər və ya gün batmazdan əvvəl yeyilməlidir. Bunun əsas səbəbi bədənin daxili saatını qorumaqdır. Erkən yemək qan şəkərini tənzimləyir, həzmi asanlaşdırır və yuxunu rahatlaşdırır. Gec saatlarda,

Gənclər arasında insult (beyinə qan sızma) hallarının son illərdə artması həkimlər və səhiyyə mütəxəssisləri tərəfindən ciddi narahatlıqla qarşılanır. Əvvəllər daha çox yaşlı insanlarda rast gəlinən bu xəstəliyin artıq gənc yaşlarda da müşahidə olunması həyat tərzi, gündəlik vərdişlər və sosial-psixoloji faktorlarla bağlı müzakirələri aktuallaşdırır. Maraqlıdır, gənclər arasında insult hallarının artmasının əsas səbəbləri nələrdir? Gənclərdə insult riskini artıran həyat tərzi faktorları

2026-cı ilin ilk aylarında Azərbaycanda vaksin idxalı ilə bağlı açıqlanan statistika diqqət çəkir. Belə ki, insanlar üçün nəzərdə tutulan vaksinlərin idxalı kəskin artsa da, baytarlıq vaksinləri üzrə azalma müşahidə olunur. Bu ziddiyyətli tendensiya həm səhiyyə, həm də kənd təsərrüfatı sahəsində müəyyən suallar yaradır. Maraqlıdır, insanlar üçün vaksin idxalının artması hansı epidemioloji və ya profilaktik amillərlə bağlı ola bilər? Eyni zamanda, baytarlıq vaksinlərinin azalması zoonoz

Təzə nanə çeynəməyin daha bir möcüzəvi faydası məlum olub. Adətən ağız qoxusuna qarşı istifadə edilən bu bitki, sən demə, çəki atmağa da kömək edirmiş. Sfera.az xəbər verir ki, yay ayları yaxınlaşdıqca artıq çəkidən xilas olmaq istəyənlər üçün bu üsul əsl xilaskardır. Elmi araşdırmalar göstərir ki, təzə nanə çeynəmək aclıq hissini ciddi şəkildə azaldır. Nanənin tərkibindəki mentol maddəsi ağız və burundakı xüsusi nöqtələrə təsir edərək beyinə "soyuqluq" siqnalı göndərir. Bu reaksiya nəticəsində

Uzunmüddətli araşdırmalar göstərir ki, hər gün bir ədəd yumurta istehlak etmək sağlamlıq üçün olduqca faydalıdır. Sfera.az xəbər verir ki, yumurta yüksək protein, vitamin və antioksidant tərkibi ilə orqanizmin qidalanmasında mühüm rol oynayır. O, ürək-damar sağlamlığını dəstəkləyir, “yaxşı xolesterin” (HDL) səviyyəsini tarazlayır və damar tutulması riskini azaldır. Araşdırmalar nəticəsində məlum olub ki, gündəlik rasionunda yumurtaya yer verən insanlarda ürək tutması və insult riski daha aşağı

Yaşıl çayın xərçəng əleyhinə təsiri ilə bağlı iddiaların əksinə olaraq, yeni məlumatlar bu içkinin xərçəng müalicəsi zamanı potensial zərərini sübut edib. Sfera.az xəbər verir ki, kaliforniyalı tədqiqatçılar onun sağalma prosesini ləngitdiyi qənaətinə gəliblər. "Yaşıl çayın tərkibində şişi inhibə edən aktiv maddə polifenol olmasına baxmayaraq, onun ekstraktı xərçəng əleyhinə dərmanların effektivliyini əhəmiyyətli dərəcədə azaldır", - kaliforniyalı həkimlər paylaşıblar. Lakin onlar inhibəedici

Alimlər gec yatanların ortaq şəxsiyyət xüsusiyyətini aşkarladılar Elmi tədqiqatlar açıq şəkildə göstərir ki, gecə gec saatlara qədər oyaq qalmağı üstün tutan fərdlərin vərdişi yalnız gündəlik işləri ilə məhdudlaşmır. Tədqiqatlar göstərir ki, "gecə bayquşları" kimi təyin olunan fərdlər bioloji ritmləri ilə yanaşı bəzi ortaq psixoloji meylləri də paylaşırlar. Sfera.az bildirir ki, alimlər yuxu saatlarındakı fərqlərin fərdlərin düşüncə tərzlərindən tutmuş davranış nümunələrinə qədər geniş

Son illərdə uşaqlar arasında “fast food” və müxtəlif qeyri-sağlam qidaların istehlakı artmaqdadır. Mütəxəssislər isə bu tendensiyanın gələcəkdə ciddi sağlamlıq problemlərinə yol aça biləcəyi barədə xəbərdarlıq edirlər. Sfera.az xəbər verir ki, qidalanma üzrə mütəxəssis həkimlərin sözlərinə görə, yüksək miqdarda şəkər, duz və trans yağ ehtiva edən qidalar uşaqların orqanizminə mənfi təsir göstərir: “Belə qidalar uşaqlarda piylənmə riskini artırır, həzm sistemini pozur və immuniteti zəiflədir.

Qəfil və şiddətli baş ağrıları hər zaman təsadüfi olmur, bəzən səbəb gündəlik qidalanmada gizlənir. Sfera.az xəbər verir ki, mütəxəssislərin fikrincə, miqren sadəcə adi baş ağrısı deyil, insanın həyat keyfiyyətinə ciddi təsir edən nevroloji bir xəstəlikdir və burada pəhriz vərdişləri mühüm rol oynayır. Uzun müddət saxlanılan və fermentləşdirilmiş qidalar, xüsusilə bəzi pendir növləri – parmesan, çedar və rokfor kimi məhsullar tiramin adlı maddə ehtiva edir. Bu maddə beyində damarların