Hər gün avtobus və metrodan istifadə edən insanlar üçün aylıq xərclər gündəlik həyatın vacib aspektlərindən biridir. Bakı sakinləri işə, məktəbə və digər məkanlara hərəkət etmək üçün metro və şəhər avtobuslarından istifadə edirlər.

Hazırda metroda bir gediş haqqı 0.60 AZN, avtobuslarda isə məsafədən asılı olaraq 0.50-1.10 AZN təşkil edir. Əgər bir sərnişin gündəlik olaraq həm metro, həm də avtobusdan istifadə edirsə, məsələn, iş günlərində hər gün 2 gediş etsə, ay ərzində xərci təxminən 60-70 manat civarında olur.

Sfera.az bildirir ki, dünyada vəziyyət bir qədər fərqlidir. ABŞ-də ictimai nəqliyyat sistemi geniş və mürəkkəbdir. Orta aylıq metro və avtobus “pass”ı təxminən 170-220 AZN-ə bərabərdir.

Böyük şəhərlərdə, məsələn, Nyu York və Los-Ancelesdə sərnişinlər gündəlik gedişhaqqına görə daha çox xərcləyirlər, çünki metro və avtobus tarifləri yüksəkdir və şəhərlərarası məsafələr uzun olur. Almaniyada 2025-ci ildən tətbiq olunan “Deutschlandticket” sərnişinlərə bütün şəhər avtobus, metro, tramvay və regional qatarlarda aylıq gediş imkanı verir. Qiyməti təxminən 99 AZN-dir.

Almaniyada gündəlik gediş üçün bu “pass” orta səviyyədə sərfəlidir, lakin Bakı ilə müqayisədə xərci bir qədər yüksəkdir. Yaponiya, xüsusilə Tokio, Osaka və digər böyük şəhərlərdə ictimai nəqliyyat gündəlik həyatın vazkeçilməz hissəsidir. Qısa məsafələr üçün bir gediş 2-3 manat, uzun məsafələr üçün isə 6-9 AZN civarındadır. Tokioda 24 saatlıq metro bileti təxminən 9-10 manata başa gəlir və gün ərzində metrodan tez-tez istifadə edənlər üçün sərfəlidir.

Rusiya şəhərlərində, xüsusilə Moskva və Sankt-Peterburqda, ictimai nəqliyyat geniş yayılıb. Bir gediş üçün bilet təxminən 1.10 manat, iki gediş üçün isə 1.80 manata bərabərdir. Sərnişinlər gündəlik metro və avtobusdan istifadə edərək ayda təxminən 50 manat xərcləyirlər.

Çində, məsələn, Pekin və Şanxayda ictimai nəqliyyat ucuz və əlçatandır. Metro biletləri məsafədən asılı olaraq 0.48-2 manat arası dəyişir. Gündəlik işə-getmə üçün sərnişinlər ayda orta hesabla təxminən 30-40 manat xərcləyirlər. Hindistan ən sərfəli variantlardan biridir. Metro və avtobus passları orta hesabla 16 AZN təşkil edir. Bu qiymət Bakı ilə müqayisədə təxminən üç dəfə ucuzdur və gündəlik istifadə edənlər üçün büdcəyə minimal yük yaradır.

Türkiyə, xüsusilə İstanbul və Ankara kimi böyük şəhərlərdə, ictimai nəqliyyat aktiv şəkildə istifadə olunur. Orta aylıq pass qiyməti təxminən 97 AZN civarındadır. Burada sərnişinlər gündəlik metro və avtobus istifadəsi ilə Bakıdan bir qədər artıq xərclər ödəyirlər, lakin şəhərin geniş nəqliyyat şəbəkəsi buna dəyər. Lüksemburqda 2020-ci ildən etibarən ölkədə bütün ictimai nəqliyyat bütün sərnişinlər üçün pulsuzdur.

Fransada da 2018-ci ildə şəhər hakimiyyəti ictimai nəqliyyatı tamamilə pulsuz edib. Nəticə olaraq, Azərbaycanda ictimai nəqliyyat qiymətləri gündəlik istifadəçilər üçün əlverişlidir və dünya standartlarına görə münasib hesab olunur. Hindistan ən ucuz variantı təqdim edir, Çin və Rusiya Bakı ilə təxminən eyni səviyyədədir. Türkiyə və Yaponiya bir qədər bahadır, ABŞ və Almaniyada isə gündəlik istifadə üçün xərclər Bakı ilə müqayisədə təxminən iki dəfə çoxdur.

Bəsti Rəfizadə

Sfera.az

Dünyada ictimai nəqliyyat qiymətləri necədir? - ARAŞDIRMA