Ümumdünya Mərhəmət Günüdür

Hər il noyabrın 28-i dünyada Ümumdünya Mərhəmət Günü və ya Ümumdünya Şəfqət Günü kimi qeyd olunur.
Sfera.az xəbər verir ki, bu günün təşəbbüskarı hind şairi, jurnalist və ictimai xadim Pritiş Nandi hesab olunur. Onun irəli sürdüyü ideyanın əsasında zorakılığa qarşı dayanmaq, canlılara “nə düşüncə, nə söz, nə də əməl ilə” zərər vermək, empati və mərhəməti gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsinə çevirmək dayanır. Mərhəmət Günü ilk dəfə 2012-ci ildə Hindistanın Mumbay şəhərində Dalay Lama XIV-ün iştirakı ilə keçirilib.
O vaxtdan bəri müxtəlif ölkələrdə hər il qeyd olunur və bu günün tərəfdarları bəşəriyyəti sülhə, sevgiyə, anlayışa və bütün canlılara qarşı qayğıya səsləyirlər. Qlobal tendensiyalar bu günün aktuallığını daha da artırır. Hazırda dünyada hər il təxminən 80 milyarddan çox quruda yaşayan heyvan sənaye məqsədləri üçün yetişdirilir və istifadə olunur. Ekspertlərin vurğuladığı kimi, bu heyvanların əksəriyyəti “fabrika fermaları” adlanan dar və təbii mühitdən uzaq şəraitdə saxlanılır. Bu fakt həm etik, həm də ekoloji baxımdan ciddi müzakirələr doğurur.
Eyni zamanda, heyvan rifahı ilə bağlı araşdırmalar göstərir ki, dünya üzrə hər il 900 milyarddan çox canlı (balıqlar daxil olmaqla) insan fəaliyyətinin təsiri altında həyatdan məhrum edilir. Bu statistika həm ekosistemlərə, həm qida təhlükəsizliyinə, həm də qlobal iqlim proseslərinə ciddi təsir göstərir. Mərhəmət Günü bu fon qarşısında insanlara həm fərdi, həm cəmiyyət, həm də planet miqyasında məsuliyyət hissini xatırladır. Ekspertlər hesab edir ki, daha mərhəmətli istehlak vərdişləri, məsələn ehtiyacdan artıq istifadədən çəkinmək, bitki əsaslı qidalara üstünlük vermək, heyvanların rifahına hörmət etmək, təbiəti qorumaq həm insan sağlamlığına, həm ekoloji tarazlığa, həm də gələcək nəsillərin rifahına müsbət təsir göstərir.
Azərbaycan kontekstində də Mərhəmət Günü aktualdır. Ölkədə son illər heyvanlara qarşı zorakılıq halları, küçə heyvanlarının müdafiəsi, ekoloji tarazlığın qorunması və sosial media üzərindən empati çağırışları geniş şəkildə müzakirə olunur. Xüsusilə vətəndaş fəalları və könüllü qruplar tərəfindən həyata keçirilən xeyriyyə aksiyaları, heyvan sığınacaqlarına dəstək kampaniyaları, təbiətə qayğı yönümlü maarifləndirmə layihələri cəmiyyətdə mərhəmət anlayışının gücləndiyini göstərir. Mərhəmət yalnız humanist dəyər deyil, həm də sosial münasibətləri sabitləşdirən, cəmiyyətin psixoloji rifahına təsir edən vacib amildir. Hər bir insanın gündəlik davranışında kiçik bir empatiya addımı, yəni ehtiyacı olan insana yardım, heyvana qayğı, təbiəti qorumaq, söz və düşüncədə aqressiyadan uzaq olmaq ümumi mühitə böyük təsir göstərir. Ümumdünya Mərhəmət Günü bəşəriyyətə bir daha xatırladır: dünya yalnız insanların deyil, hər bir canlının evidir. Hər birimizin seçimləri və davranışları bu evin nə qədər təhlükəsiz, mərhəmətli və yaşanılası olacağını müəyyənləşdirir.
Firuzə Əliyeva
Sfera.az
