Rövşən Allahverdiyev: “Dövlət tərəfindən iqtisadiyyatın sabitləşməsi üçün bütün lazımi addımlar atılır”
Son günlər COVİD-19 virusunun yayılması səbəbindən dünyanın bir çox
ölkələrində qeyri-sabit vəziyyət hökm sürür. İqtisadiyyatın bir çox sahələri
kimi bank-maliyyə sektoru da asan olmayan günlərini yaşayır.
Azərbaycanın bank sektorundakı cari vəziyyəti, atılan addımları və gələcək
planları Kapital Bank-ın İdarə Heyətinin sədri, cənab Rövşən
Allahverdiyev şərh edib.
- Rövşən müəllim, bütün dünyada iqtisadi artım templəri səngiyib.
Pandemiyanın təsiri altında enerji və səhm bazarlarında durğunluq
yaranıb, dünya ölkələrində iqtisadi və maliyyə böhranı müşahidə
edilir. Bu proseslər Azərbaycan iqtisadiyyatına da öz təsirlərini
göstərməkdədir. Firkinizcə, hazırda hansı addımlar atılmalıdır?
- Bildiyiniz kimi ölkə prezidenti tərəfindən 19 mart 2020-ci il tarixində
koronavirus pandemiyasının ölkə iqtisadiyyatına, makroiqtisadi sabitliyə,
məşğulluq məsələlərinə və sahibkarlıq subyektlərinə mənfi təsirinin
azaldılması ilə bağlı İşçi Qrup yaradılıb. İşçi Qrupun yaradılmasından cəmi
2 həftəyə yaxın bir müddətin keçməsinə baxmayaraq, artıq müəyyən
addımlar atılıb və vəziyyətin mənfi tərəflərinin azaldılması istiqamətində
bir sıra qərarlar qəbul olunub. Hökumət məşğulluğun, maliyyə-bank
sektorunun sağlamlığının qorunmasına, iqtisadi artımı yenidən bərpa etmək
üçün gələcək addımlarla bağlı çevikliyin saxlanılmasına çalışır. Bunu öz
çıxışında İqtisadiyyat Naziri, sözügedən İşçi Qrupun rəhbəri, cənab Mikayıl
Cabbarov bildirib.
Hazırda dövlət dəstəyinin göstəriləməsi üçün 10 proqram hazırlanıb. Bu, 4
böyük sektoru və 20 fəaliyyət istiqamətini əhatə edir. Həmin fəaliyyət
sahələri təsnifləşdirilib və ən çox zərər çəkmiş sahələr müəyyən edilib.
Dövlət tərəfindən 2,5 milyard manat məbləğində dövlət dəstəyinin
ayrılması ən diqqətçəkən məqamlardandır. Qeyd edim ki, nə bizim
regionda, nə də MDB dövlətləri arasında iqtisadiyyatının həcminə nisbətdə
(ÜDM-in 3 faizi) belə həcmli dövlət dəstəyi ayrılmayıb.
Bundan başqa, 300 mindən artıq işçinin əmək haqqısının bir hissəsinin
dövlət tərəfindən ödənilməsi, 292 min sahibkara iş yerinin qorunması ilə
maliyyə yardımının göstəriləməsi, biznes sahəsinə vergi güzəştlərinin və
sahibkarların bank kreditlərinə imtiyazların verilməsi, ipoteka kreditlərinin
dəstəklənməsi və ən mühüm də şəffaf işləyən sahibkarlara kömək edilməsi
diqqət çəkən məqamlardandır.
Kapital Bank da ölkədə bank sektoru ilə yanaşı, özəl sektorda ən çox
işəgötürən şirkət kimi tanınır. Hazırda bizim 3500 nəfərə yaxın
əməkdaşımız vardır. Xüsusi vurğulamaq istərdim ki, Bank tərəfindən
əməkdaşlar və məvaciblərlə bağlı heç bir ixtisar və ya məhdudiyyətlər
nəzərdə tutulmayıb. Diqqət çəkən məqamlardan biri də İşçi Qrupunun
əhalinin vəziyyətinin dəstəklənməsinə yönəlik müavinət, sosial yardım və s.
kimi sosial paketlər üçün hazırladığı xüsusi proqramdır. Bu proqram
çərçivəsində sosial baxımdan həssas əhali təbəqəsinə aid edilən tələbələrin
təhsil haqqı xərclərinin ödənilməsi, əhalinin kommunal ödənişlərinə
güzəştli limitlərin tətbiqi kimi tədbirlər həyata keçiriləcəkdir. Bu da
dövlətin hər bir vətəndaşa olan qayğısını təcəssüm etdirir.
Bütün atılan addımlar bir daha sübut edir ki, dövlətimiz tərəfindən hadisələr
hərtərəfli təhlil edilir, baş verə biləcək proseslər proqnozlaşdırılır və onların
aradan qaldırılması üçün bütün zəruri addımlar atılır.
- Xüsusi karantin rejimi çərçivəsində olan qadağalar günü-gündən
sərtləşdirilir və insanların gündəlik sosial-iqtisadi həyatına təsir
göstərir. Bank sektorunda hazırda vəziyyət nə yerdədir?
- Təbii ki, iqtisadiyyatın bütün sahələri kimi bank sektoru da asan olmayan
şəraitdə işləməli və müştəriləri dəstəkləmək üçün müəyyən addımlar
atmalıdır. Bildiyiniz kimi, insanların qapalı yerlərdə kütləvi toplanmağını
minimuma endirmək üçün ölkəmizdə bütün lazımi tədbirlər həyata keçirilir.
Ölkə prezidentinin göstərişləri və Mərkəzi Bankın bir sıra tövsiyələri
nəzərə alınmaqla hazırda bank filialları tam iş rejimi ilə, bütün təhlükəsizlik
qaydalarına əməl etməklə müştərilərə xidmət göstərir. Kommersiya
bankları əlindən gələni edir ki, bu asan olmayan zamanda müştərilərin bank
əməliyyatlarını asanlaşdıraraq, onların tələbatlarını ödəsinlər. Əgər 1-2 ay
əvvəlki dövrə qədər banklar yeni müştərilər cəlb etmək uğrunda
"mübarizə” aparırdılarsa, hazırda banklar mövcud müştərilərin
dəstəklənməsi, sahibkarlara endirim və güzəştlərin təqdim edilməsi,
müştərilərin banka fiziki müraciətlərinin sayının azaldılması istiqamətində
fəaliyyət göstərir. Burada xüsusi olaraq qeyd etmək istərdim ki, Kapital
Bank müştərilərinin arasında təqaüdçülər də az deyil. Təbii ki, biz onları da
yaddan çıxara bilməzdik. Hazırda yaşı 65-dən yuxarı olan və ilk dəfə
pensiya kartı alan müştərilərin kartları onların yaşadıqları ünvana çatdırılır.
Həmçinin, təqaüd kartlarının vaxtı bitmiş mövcud müştərilərin kartlarının
istifadə müddəti növbəti 3 aya uzadılmışdır.
- Kapital Bank ölkənin ən iri banklarından biridir. Həm kredit portfeli,
həm əhatə dairəsinə görə digər banklardan fərqlənir. Bəs, Siz mövcud
vəziyyətdə hansı addımları atmağı planlaşdırırsınız?
- Kapital Bank ölkənin bütün regionlarında təmsil olunaraq 115 xidmət
nöqtəsi ilə ən böyük şəbəkəyə malik bankdır. Tərəfimizdən istehlak
kreditləri ilə yanaşı ipoteka, kiçik və orta sahibkarlıq, biznes və s. kreditlər
də verilir. 1 aprel 2020-ci il tarixinə istehlak kreditləri portfelimiz 1,4
milyard manat, hüquqi şəxslərə verilən kreditlər 640 milyon manat, ipoteka
portfelimiz isə 57 milyon manat təşkil edir.
Hazırda ən çox zərər çəkən sahələrdən biri mikro və kiçik sahibkarlıqdır.
Dövlət dəstək proqramı çərçivəsində bu sahəyə böyük diqqət ayırıb.
Pandemiyadan zərər çəkmiş sahələrdə fəaliyyət göstərən sahibkarlıq
subyektlərinə yeni verilən bank kreditləri üzrə kredit-zəmanət dəstəyi
proqramının icrasına yarım milyard manat vəsait ayrılıb. Həmçinin 15%-lə
verilən bu kredit faizlərinin yarısı, daha dəqiq desək 7,5%-i dövlət
tərəfindən ödəniləcəkdir. Biz də sistem əhəmiyyətli bank olaraq bu cür
tədbirləri dəstəkləyirik və həm sahibkar, həm hüquqi şəxs olan
müştərilərimizə güzəştlər etməyə hazırıq.
Qeyd edim ki, son illər ərzində, xüsusən də indiki şəraitdə dövlət tərəfindən
dəstəklənən əsas istiqamətlərdən biri ipoteka kreditləşməsidir. Bu sahə
Kapital Bank üçün də strateji prioritet istiqamətlərdən biridir. Belə ki, ilin
əvvəlində bankımıza İpoteka və Kredit Zəmanət Fondu tərəfindən ayrılan
10 milyon manat vəsaitin demək olar ki, yarısı artıq istifadə olunub və əlavə
olaraq, cari strateji dövr üçün Kapital Bank tərəfindən 100 milyon manat
məbləğində kommersiya ipotekasının verilməsi də nəzərdə tutulub. Artıq
bununla bağlı bəzi partnyor şirkətlərlə əməkdaşlıq müqavilələri imzalanıb.
Bir məsələni də vurğulayım ki, ölkə prezidenti İlham Əliyevin regionlarda
vətəndaşların mənzil şəraitinin yaxşılaşdırılması ilə bağlı tövsiyələrini
rəhbər tutaraq, regionlar üzrə insanların mənzilə olan tələbatını ödəmək
üçün Bank tərəfindən sosial yönümlü ipoteka məhsulu da hazırlanıb. Yaxın
zamanda bu məhsulun satışına başlanılacaqdır. Həmçinin qeyd edim ki, İşçi
Qrupunun hazırladığı tədbirlər planı çərçivəsində ipoteka və kredit zəmanət
mexanizminə maliyyə dəstəyi göstərilməsi üçün də əlavə vəsait ayrılacaq.
Buna istinadən biz də öhdəmizə düşən lazımi addımları atmağa hazırıq.
