Şimali Koreyada ilk dəfə kinoteatrlarda nümayiş etdirilən və sonradan dövlət televiziyasında yayımlanan “Qarşıdurma Günləri və Gecələri” adlı film, təbliğat kinosunun ənənəvi sərhədlərindən kənara çıxan elementlərilə diqqət çəkir. Filmdə plastik torba ilə boğulma, bıçaqlı hücum, intihar jileti, nikahdankənar əlaqə və çılpaqlıq kimi səhnələr yer alır.

Sfera.az-ın məlumatına görə, ötən il Pxenyan kinoteatrlarında böyük maraqla qarşılanmış bu film bu ay ilk dəfə dövlət televiziyasında yayımlanıb və rəsmi təsdiq alıb.

“Qarşıdurma Günləri və Gecələri” filmi 2000-ci illərin ortalarına aid hadisələri əks etdirir və əsasən fərdi və siyasi xəyanət mövzusu üzərində qurulub. Hekayənin kulminasiya nöqtəsində keçmiş lider Kim Çen İrə qarşı qatarı partlatmaq məqsədilə hazırlanan sui-qəsd planı yer alır.

Bu seçim, 2004-cü ildə beynəlxalq aləmdə müzakirə edilən, lakin Şimali Koreyada çox az toxunulan Ryonqçon qatarında baş vermiş partlayışa istinad kimi qiymətləndirilir. Sözügedən partlayış dövrün rəsmi müzakirələrində "qəza" olaraq elan edilmişdi, lakin xarici mətbuatda sui-qəsd ehtimalı tez-tez gündəmə gətirilirdi.

Martell, Ryonqçon hadisəsinə indiyə qədər rəsmi səviyyədə belə toxunulmadığını vurğulayır və filmin bu hadisədən birbaşa bəhs etməsinin son dərəcə təəccüblü olduğunu qeyd edir.

Filmin məzmunu sərt olsa da, ideoloji xəttdən kənara çıxmır. Hekayə, Şimali Koreyanın formalaşmış əxlaqını əsas alır və dövlətə xəyanət edən hər kəsin qaçılmaz olaraq cəzalandırılacağı mesajını verir. Filmin finalında isə sui-qəsd planı boşa çıxır, günahkarlar tutulur və ədalətin bərqərar olduğu vurğulanır.

Ekspertlər bu istehsalı, Şimali Koreyanın təbliğat kinosunda baş verən ilk ciddi transformasiya kimi qiymətləndirirlər. Martell, ölkədə kino və televiziyanın uzun illərdir ki, az büdcəli və təkrarlanan layihələrlə məhdudlaşdığını xatırlatmaqla yanaşı, dövlətin son zamanlar bu sahəyə ciddi vəsait ayırdığını bildirir. Onun sözlərinə görə, son 20-25 ildə demək olar ki, dayanmış olan kino hasilatı, son illərdə ciddi sürət qazanıb.

Filmin vizual povesti, klassik təbliğat estetikasından fərqlənir. Sürətli montajı, şiddətli səhnələri, yaxın plan hərəkətləri və qaranlıq atmosferi ilə Hollivud tipli trillerləri xatırladır. Bu yeni yanaşma, filmin həm vizual, həm də emosional tərəfdən daha geniş bir auditoriyaya müraciət etməsini təmin edir.

Kim Çen In administrasiyasının xüsusi diqqət yetirdiyi mövzulardan biri də gənc nəslin dəyişən baxış vərdişləridir. Ölkədə smartfon istifadəsinin artması, dövlətin nəzarətində olan rəqəmsal platformaların genişlənməsi və qeyri-qanuni şəkildə əldə edilən Cənubi Koreya seriallarının yayılması, gənclərin klassik təbliğat məzmununa olan marağını azaldıb. Bu vəziyyət, rejimi yeni təbliğat metodları axtarmağa sövq edib. Artıq məqsəd yalnız mesaj vermək deyil, həm də izlənilə bilən, maraq doğuran təbliğat hazırlamaqdır.

Bu yanaşma, Şimali Koreyada kinonun tarixindəki əhəmiyyətli yerə əsaslanır. Kim Çen Ir, kino və televiziya sənayesini rejimin mərkəzi alətlərindən biri kimi istifadə edirdi; o, həm də tamaşalarda birbaşa iştirak edərək, aktyorluqdan montaja qədər bir çox mərhələdə söz sahibi olub. 1980-ci illərdə Cənubi Koreyalı aktrisa Choi Eun-hee və rejissor Şin Sanq-ok, Pxenyanda film çəkməyə məcbur edilib (bu mövzuda daha əvvəl yazı da təqdim etmişdik) və bu dövrün ən parlaq nümunələrindən birini yaradıb.

Hal-hazırda, Cənubi Koreya seriallarına baxmaq Şimali Koreyada ağır cəzalarla nəticələnir. Lakin ekspertlər vurğulayırlar ki, sadəcə qadağalar kifayət etmir, rejim öz məzmununu cəlbedici etməli və cəmiyyətə uyğunlaşdırmalıdır. “Qarşıdurma Günləri və Gecələri” məhz bu ehtiyacın məhsuludur: Sürətli, sərt və müasir hekayə dili ilə gənc tamaşaçıları ələ keçirməyi hədəfləyir. Lakin mahiyyət etibarilə verdiyi mesaj dəyişmir: Dövlətə qarşı çıxmağın qiyməti hər şəraitdə fəlakətdir.

Aynil

Şimali Koreyada İlk: Ölkə Liderinə Sui-qəsd